Home » Literature » PANGHALIP: Uri ng Panghalip, Halimbawa ng Panghalip, Gamit, Atbp.

PANGHALIP: Uri ng Panghalip, Halimbawa ng Panghalip, Gamit, Atbp.

Ang panghalip ay kasama sa mga bahagi ng pananalita. Sa pahinang ito ay matututunan mo kung ano ang panghalip, mga uri ng panghalip, gamit, at kaukulan.

Mababasa mo rin dito ang ilang mga halimbawa ng panghalip na makakatulong upang mas mabilis mong maunawaan ang araling ito.

SEE ALSO: PANG-URI: Halimbawa ng Pang-uri, Uri ng Pang-uri, Antas, Atbp.

Share or Tweet to Unlock the PDFimage/svg+xml
Download the PDF version of this post and read it offline – on any device, at any time.

Ano ang Panghalip?

Ang panghalip o pronoun sa wikang Ingles ay ang salitang humahalili o pamalit sa ngalan o pangngalan na nagamit na sa parehong pangungusap o kasunod na pangungusap.

Ano ang Panghalip? Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip sa Pangungusap

Narito ang sampung halimbawa ng panghalip sa pangungusap.

Mga Halimbawa ng Panghalip sa Pangungusap Image
  • Save
  1. Ako ay Pilipino.
  2. Saan ka pupunta?
  3. Akin ang saranggolang ito.
  4. Ang iyong damit ay bago.
  5. Sa kanya ang payong na ‘to.
  6. Ilan ang itlog sa basket?
  7. Iyon ang nawawalang aso ni Ramil.
  8. Sinu-sino ang tauhan sa kwento?
  9. Lumapit ka dito.
  10. Ligtas diyan ang alaga mong ibon.

Uri ng Panghalip

May pitong (7) uri ng panghalip: ang panghalip panao, pamatlig, panaklaw, pananong, paari, pamanggit, at patulad.

Uri ng Panghalip Image
  • Save

1. Panao

Ang panghalip panao ay nakikilala sa Ingles bilang personal pronoun. Ito ay mula sa salitang ‘tao’, kaya nagpapahiwatig ito na ‘para sa tao’ o ‘pangtao’. Ipinapalit ito sa ngalan ng taong nagsasalita, sa taong kausap, o sa taong pinag-uusapan.

Ilan sa mga halimbawa ng panghalip panao ay ang mga salitang ako, ko, akin, amin, kami, kayo, atin, inyo, kita, kata, mo, siya, kanila, at kanya.

Mga Halimbawa ng Panghalip Panao sa Pangungusap

  • Sa akin ang tuwalyang pula.
  • Ako ay kumain ng sopas.
  • Sa inyo kami kakain ng hapunan.
  • Binili ko ang sumbrero sa mall.
  • Sa akin ang laruang kotse.
  • Doon kayo magbakasyon sa Tagaytay.
  • Sa kanila ay maraming manggang hinog.
  • Tingnan mo ang hawak kong lobo.
  • Siya ang kumuha sa bata.
  • Sa ating bansa ay maraming magagandang tanawin.
Panghalip Panao Image
  • Save

Kailanan ng Panghalip Panao

Narito ang tatlong kailanan ng panghalip panao.

A. Isahan

Ang mga halimbawa nito ang mga salitang ako, ko, akin, kita, ka, iyo, mo, siya, kanya, at niya.

B. Dalawahan

Ang mga halimbawa nito ang mga salitang atin, at natin.

C. Maramihan

Ang mga halimbawa nito ang mga salitang inyo, kayo, ninyo, sila, kanila, at nila.

2. Pamatlig

Ang panghalip pamatlig o demonstrative pronoun sa wikang Ingles ay inihalili sa pangngalang nagtuturo ng lugar na kinalalagyan ng pangngalan. Ito ay inihahalili rin sa pangngalan na malapit o malayo sa nagsasalita, kinakausap, o nag-uusap.

Panghalip Pamatlig Image
  • Save

Uri ng Panghalip Pamatlig

May apat na uri ang panghalip pamatlig. Ito ay ang mga sumusunod:

A. Pronominal

Ang mga halimbawa nito ay ang ito, nito, dito, iyan, niyan, diyan, iyon, roon, at doon.

Mga Halimbawa ng Panghalip Pamatlig sa Pangungusap (Prominal)
  • Ang payong na ito ay kay Sandara.
  • Iyon ang mga saging.
  • Doon nakatira si Perla.
B. Panawag Pansin

Ang mga halimbawa nito ay ang eto, heto, ayan o hayan, at ayun o hayun.

Mga Halimbawa ng Panghalip Pamatlig sa Pangungusap (Panawag Pansin)
  • Eto ang hinahanap kong laso.
  • Ayan ang regalo ko sa iyo.
  • Ayun ang asawa mo.
C. Patulad

Ang mga halimbawa nito ay ang ganito, ganiyan o ganyan, at ganoon o gayon.

Mga Halimbawa ng Panghalip Pamatlig sa Pangungusap (Patulad)
  • Ganyan ang aklat na nais kong basahin.
  • Ganito ang gagawin natin mamaya.
  • Ganoon mo ilagay ang mga plato.
D. Panlunan

Ang mga halimbawa nito ay ang narini, nadini, narito, nandiyan, nariyan, naroon, at nandoon.

Mga Halimbawa ng Panghalip Pamatlig sa Pangungusap (Panlunan)
  • Narini ang sulat ni Lita.
  • Ang pitaka ni Paula ay narito.
  • Nandiyan sa silid ang hinahanap mong baro.

3. Panaklaw

Ang panghalip panaklaw na tinatawag na indefinite pronoun sa Ingles ay salitang panghalili o pamalit sa pangngalan na sumasaklaw sa kaisahan, dami, bilang, o kalahatan.

Mula ito sa salitang ‘saklaw’ kaya’t may pahiwatig na ‘pangsaklaw’ o ‘pangsakop’. Tumutukoy ito sa isang pangngalan na di tiyak o walang katiyakan kung sino o ano ito.

Ilan sa mga halimbawa ng panghalip na panaklaw ang mga salitang lahat, madla, sinuman, bawat isa, alinman, anuman, saanman, at ilan.

Panghalip Panaklaw Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip Panaklaw sa Pangungusap

  • Ang sinumang hindi sumunod sa utos ng hari ay parurusahan.
  • Bawat isa ay may tatanggaping tulong mula sa gobyerno.
  • Ang ilan sa inyo ay sumama sa akin.
  • Alinman sa mga prutas ay maaari mong kainin.
  • Lahat ng tao at hayop ay binigyang buhay ng Diyos.
  • Matigas ang ulo ng madla.
  • Saanman kayo magpunta ay mahahanap pa rin kayo.
  • Hindi lahat ng matalino ay mayaman.
  • Ilan lang ang nakatapos ng pag-aaral.
  • Anumang gawin ninyo ay ipagsusulit ninyo sa Diyos.

4. Pananong

Ang panghalip pananong na kilala sa Ingles bilang interrogative pronoun ay mula sa salitang ‘tanong’, kaya’t may pakahulugan itong ‘pantanong’.

Maari itong isahan o maramihan na ginagamit sa pagtatanong tungkol sa bagay, tao, hayop, pook, gawain, katangian, panahon at iba pa.

Ang mga halimbawa ng salitang pananong sa isahan ay ang ano, sino, nino, alin, ilan, magkano, gaano, at kanino. Sa maramihan naman ay ang mga salitang anu-ano, sinu-sino, ninu-nino, alin-alin, ilan-ilan, magka-magkano, gaa-gaano, at kani-kanino.

Panghalip Pananong Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip Pananong sa Pangungusap (Isahan)

  • Saan galing si Marga?
  • Sino ang kumuha ng pera?
  • Ano ang pangalan mo?
  • Ilan ang anak ni Berta?
  • Magkano ang kilo ng manok?

Mga Halimbawa ng Panghalip Pananong sa Pangungusap (Maramihan)

  • Anu-ano ang kinain mo kanina?
  • Sinu-sino ang kasama mo sa Luneta?
  • Alin-alin ang maaari pang gamitin?
  • Magka-magkano ang ipapamili mong damit sa Divisoria?
  • Kani-kanino mo ibibigay ang mga regalo?

5. Paari

Ang panghalip na paari o possessive pronoun sa Ingles ay mga salitang ipinapalit sa pangngalan ng taong nagmamay-ari ng bagay.

Ang mga salitang halimbawa nito sa isahan ay ang akin, iyo, at kanya. Sa maramihan naman ay ang atin, amin, inyo, at kanila.

Mga Dapat Tandaan:

  • Wala dapat itong “sa” sa unahan.
  • Dapat ay hindi ito sinusundan ng pangngalan
  • Ito ay laging nakikita sa bahaging panaguri o pagkatapos ng panandang “ay at sa unahan ng pangungusap kung walang “ay.
Panghalip Paari Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip na Paari sa Pangungusap (Isahan)

  • Ang lumang aklat ay akin.
  • Iyo ang plumang ito.
  • Kanya ang bestidang pula.
  • Akin ang basong puno ng tubig.
  • Kanya ang nakita mong baunan ng pagkain.

Mga Halimbawa ng Panghalip na Paari sa Pangungusap (Maramihan)

  • Kanila ang lupaing natatanaw mo.
  • Ang inyong proyekto ay maganda.
  • Amin ang bahay na ‘yan.
  • Atin ang bansang Pilipinas.
  • Ang malawak na bukirin ay kanila.

6. Pamanggit

Ang panghalip pamanggit o relative pronoun sa Ingles ay mula sa salitang ‘banggit’ na may pakahulugang ‘pambanggit’ o ‘pangsabi’. Ito ay parirala o kataga na tagapag-ugnay ng dalawang kaisipan o pananalita.

Ang ilan sa mga halimbawa nito ay daw, raw, umano, diumano, ani, at sa ganang akin o iyo.

Panghalip Pamanggit Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip na Pamanggit sa Pangungusap

  • Ang bata raw ay kinurot mo.
  • Sa ilog daw ang piknik sa Sabado.
  • Kinuha umano ni Rey ang payong mo.
  • Ang sanggol diumano ay tinangay ng babaeng mahaba ang buhok.
  • Ako raw ay ipinatatawag ni Binibining Malabanan.

7. Patulad

Ang panghalip na patulad ay ginagamit sa pagkukumpara, paghahambing, at pagtukoy ng bagay, salita, gawain, o kaisipan. Ito ay nagpapakilala ng pagkakawangis ng dalawang bagay.

Ang mga halimbawa nito ay ganito o ganire, ganyan, at ganoon.

Panghalip na Patulad Image
  • Save

Mga Halimbawa ng Panghalip na Patulad sa Pangungusap

  • Ganito ang dapat nating gawin bukas.
  • Ganyan ang gusto kong kulay ng buhok.
  • Ganoon ang sinasabi kong nais na matanggap sa pasko.
  • Ganito kami sa Makati.
  • Ganyan ang larawan ng masayang pamilya.

Gamit ng Panghalip

May pitong (7) gamit ng Panghalip: bilang simuno, bilang panaguri, bilang panaguring pangngalan, bilang pantawag, bilang kaganapang pansimuno, bilang layon ng pang-ukol, at bilang tagaganap ng pandiwa sa balintiyak na ayos.

Gamit ng Panghalip Image
  • Save

1. Ginagamit Bilang Simuno o Paksa ng Pangungusap

Mga Halimbawa:

  • Ako ay Pilipino.
  • Ikaw ay mabait at matalino.

2. Ginagamit Bilang Panaguri ng Pangungusap

Mga Halimbawa:

  • Ang kotse ay kanya.
  • Ang bukid ay kanila.

3. Ginagamit Bilang Panuring Pangngalan

Mga Halimbawa:

  • Ang ganitong prutas ay masarap.
  • Ang ganiyang damit ay maganda.

4. Ginagamit Bilang Pantawag

Mga Halimbawa:

  • Kayo, hindi ba kayo papasok?
  • Ikaw, hindi ka pa ba maliligo?

5. Ginagamit Bilang Kaganapang Pansimuno

Mga Halimbawa:

  • Tayo ay lalakad na.
  • Iyan ang kakainin mo.

6. Ginagamit Bilang Layon ng Pang-ukol

Mga Halimbawa:

  • Bumili ako ng sapatos para sa iyo.
  • Para sa akin ang tinapay na ito.

7. Ginagamit Bilang Tagaganap ng Pandiwa sa Balintiyak na Ayos

Mga Halimbawa:

  • Ang prutas na kinain ko ay matamis.
  • Binigyan namin sila ng bigas.

Kaukulan ng Panghalip

May tatlong (3) kaukulan ang panghalip: ang palagyo, paari, at palayon.

Kaukulan ng Panghalip Image
  • Save

1. Kaukulang Palagyo

Kung ang panghalip ay ginagamit bilang paksa o simuno ng pangungusap.

Mga Halimbawa:

  • Tayo ang nagwagi sa patimpalak.
  • Siya ay mahusay umawit.
  • Tayo ay magtipid ng tubig.
  • Sila ay pumunta sa bayan
  • Siya ang huwarang guro ng taon.

2. Kaukulang Paari

Nagsasaad ito ng pang-aangkin ng isang bagay sa loob ng pangungusap. Halimbawa nito ang mga salitang akin, ko, amin, atin, namin, natin, mo, iyo, ninyo, inyo, niya, kaniya, nila, at kanila.

Mga Halimbawa:

  • Ang bag na asul ay kaniya.
  • Puntahan ninyo si Alex.
  • Akin ang sinturong itim sa kabinet.
  • Samahan natin si Larry.
  • Ang kurtina namin ay makulay.

3. Kaukulang Palayon o Paukol

Ginagamit ito bilang layon ng pang-ukol at sumusunod sa pandiwang nasa tinig ng balintiyak. Kung minsan ay ginagamitan ito ng palatandaang ‘sa’.

Mga Halimbawa:

  • Ang batas na ito ay makakabuti sa lahat.
  • Si Elaine ay papuntahin mo sa amin.
  • Ang bahay ni Magda ay malapit sa inyo.
  • Ang makapal na libro ay kunin mo sa kanya.
  • Si Lyka ay magpupunta sa kanila.

SEE ALSO: PANG-ABAY: Halimbawa ng Pang-abay, Uri ng Pang-abay, Atbp.

PANGHALIP: Uri ng Panghalip, Halimbawa ng Panghalip, Gamit, Atbp.
  • Save
537 Shares
537 Shares
Share via
Copy link